Nhảy đến nội dung chính

DAO là gì?

  • Các cộng đồng được sở hữu bởi thành viên mà không cần sự lãnh đạo tập trung.
  • Một cách an toàn để hợp tác với những người lạ trên Internet.
  • Một nơi an toàn để cam kết tài trợ cho một quỹ cụ thể.

Các tổ chức tự trị phi tập trung (DAO) là gì?

Tổ chức tự trị phi tập trung (DAO) là một tổ chức thuộc quyền sở hữu tập thể, hoạt động dựa hướng đến một sứ mệnh chung.

Các DAO này cho phép chúng ta làm việc cùng những người đồng chí hướng mà không cần đến một cá nhân lãnh đạo đủ tin cậy để quản lý ngân sách và vận hành của tổ chức. Trong tổ chức không có một CEO nhất định có khả năng tiêu tiền bừa bãi, hay một CFO có quyền hành sửa đổi ngân sách. Các quy tắc dựa trên công nghệ chuỗi khối (blockchain) được viết trong các đoạn mã nguồn sẽ quyết định cách hoạt động của tổ chức, và cách ngân khố được sử dụng.

Chúng có những ngân khố riêng mà không ai có thẩm quyền tiếp cận mà không có sự chấp thuận của nhóm. Các quyết định được quản lý bằng các đề xuất và bỏ phiếu để đảm bảo mọi người trong tổ chức đều có tiếng nói và mọi thứ diễn ra một cách minh bạch .

Tại sao chúng ta lại cần đến các tổ chức tự trị phi tập trung (DAO)?

Để bắt đầu xây dựng một tổ chức cần có đầu tư và tiền bạc, cộng với sự hợp tác của những người khác. Điều này đòi hỏi phải có rất nhiều sự tin cậy giữa những người mà bạn đang cộng tác. Tuy nhiên, rất khó để tin tưởng ai đó mà bạn mới chỉ tương tác trên Internet. Với các tổ chức tự trị phi tập trung (DAO), bạn không cần phải tin tưởng bất kì ai khác trong nhóm. Bạn chỉ cần tin tưởng vào những đoạn mã của DAO, những đoạn mã này minh bạch 100% và có thể được xác minh bởi bất kì người nào.

Điều này mở ra vô vàn cơ hội mới cho những sự hợp tác và điều phối toàn cầu.

So sánh

DAOMột tổ chức truyền thống
Thường có cấu trúc rõ ràng và dân chủ toàn diện.Thường có cấu trúc phân tầng.
Đòi hỏi các thành viên phải bỏ phiếu cho bất kì một thay đổi nào.Tùy vào cấu trúc, thay đổi có thể đến từ một đảng phái duy nhất, hoặc việc bỏ phiếu có thể được phe cầm quyền đề nghị.
Lá phiếu được đếm và kết quả bỏ phiếu được thi hành một cách tự động mà không cần đến một bên trung gian.Nếu việc bỏ phiếu được cho phép, lá phiếu được đếm trong nội bộ tổ chức và kết quả của cuộc bỏ phiếu được thi hành một cách thủ công.
Những dịch vụ được cung cấp bởi tổ chức được thực hiện một cách tự động theo một phương thức phi tập trung (ví dụ: việc phân bổ của những khoản tiền từ thiện).Đòi hỏi phải có sự tham gia của con người hoặc sự tự động hóa được điều khiển bởi một quyền lực trung ương, dễ bị thao túng.
Mọi hoạt động đều minh bạch và công khai.Hoạt động thường mang tính riêng tư và không có sự tham gia của cộng đồng.

Ví dụ về DAO

Để giúp làm rõ hơn khái niệm này, sau đây là một số ví dụ về các tổ chức tự trị phi tập trung (DAO):

  • Một tổ chức từ thiện – bạn có thể nhận quyên góp từ bất kỳ ai trên thế giới và bỏ phiếu về việc gây quỹ cho mục đích nào.
  • Sở hữu tập thể – bạn có thể mua tài sản vật chất hoặc kỹ thuật số và các thành viên có thể bỏ phiếu về cách sử dụng chúng.
  • Các liên doanh và tài trợ – bạn có thể tạo một quỹ đầu tư mạo hiểm gộp chung vốn đầu tư và bỏ phiếu cho các liên doanh để hỗ trợ. Tiền lời sau đó có thể được tái phân bổ cho những thành viên của tổ chức (DAO).

Những tổ chức tự trị phi tập trung (DAO) hoạt động như thế nào?

Xương sống của một DAO là của nó, hợp đồng này xác định các quy tắc của tổ chức và nắm giữ ngân quỹ của nhóm. Một khi hợp đồng đã được kích hoạt trên Ethereum, không ai có thể thay đổi luật chơi ngoại trừ bằng một cuộc bỏ phiếu. Nếu bất kì ai cố gắng làm một điều gì đó nằm ngoài phạm vi của luật chơi và logic trong đoạn mã đã được lập trình, hành động đó sẽ thất bại. Và bởi vì ngân khố cũng được định nghĩa bởi hợp đồng thông minh nên không ai có thể dùng tiền mà không có sự chấp thuận của nhóm. Điều này đồng nghĩa với việc những tổ chức tự trị phi tập trung (DAO) không cần một thẩm quyền trung ương. Thay vào đó, tổ chức sẽ đưa ra quyết định tập thể và các khoản chi được thông qua một cách tự động khi đã đủ số phiếu.

Cách tổ chức này là có thể vì những hợp đồng thông minh trở nên không thể bị thay đổi một khi chúng đã được kích hoạt trên Ethereum. Bạn không thể chỉnh sửa những đoạn mã trong hợp đồng (những điều luật của DAO) mà không bị người khác phát hiện vì tất cả đều được công khai.

Ethereum và các DAO

Ethereum là nền tảng hoàn hảo cho những tổ chức tự trị phi tập trung (DAO) bởi một số lý do sau:

  • Cơ chế đồng thuận của Ethereum có sự phân tán đủ rộng và đủ uy tín để các tổ chức có thể tin tưởng vào mạng lưới.
  • Mã của hợp đồng thông minh không thể chỉnh sửa được một khi được kích hoạt, kể cả bởi những người chủ sở hữu của nó. Điều này cho phép tổ chức tự trị phi tập trung (DAO) vận hành bởi những luật chơi đã được lập trình từ ban đầu.
  • Các hợp đồng thông minh có thể gửi/nhận tiền. Không có chúng, bạn sẽ cần một bên trung gian đủ tin cậy để quản lý ngân khố của nhóm.
  • Cộng đồng của Ethereum mang tính tương hỗ nhiều hơn là cạnh tranh. Điều này cho phép các phương pháp hay nhất và những hệ thống bổ trợ được ra đời một cách nhanh chóng.

Quản trị DAO

Có rất nhiều yếu tố cần xem xét khi điều hành một DAO, chẳng hạn như cách thức bỏ phiếu và đề xuất hoạt động.

Ủy quyền

Sự ủy quyền giống như phiên bản DAO của nền dân chủ đại diện. Các chủ sở hữu Token ủy quyền phiếu bầu cho những người dùng tự đề cử và cam kết đảm bảo quản trị giao thức và luôn cập nhật thông tin.

Một ví dụ nổi tiếng {#governance-example}ENS (opens in a new tab) – những người nắm giữ ENS có thể ủy quyền phiếu bầu của họ cho các thành viên cộng đồng tích cực để đại diện cho họ.

Quản trị giao dịch tự động

Ở nhiều DAO, các giao dịch sẽ được thực hiện tự động nếu một số thành viên bỏ phiếu đồng ý.

Một ví dụ nổi tiếng

Nouns (opens in a new tab) – Trong Nouns DAO, một giao dịch sẽ được thực thi tự động nếu đạt được số đại biểu và đa số phiếu tán thành, miễn là nó không bị những người sáng lập phủ quyết.

Quản trị đa chữ ký

Mặc dù các DAO có thể có hàng nghìn thành viên bỏ phiếu, nhưng các quỹ có thể nằm trong một được chia sẻ bởi 5-20 thành viên cộng đồng tích cực, những người đáng tin cậy và thường được doxxed (danh tính công khai được cộng đồng biết đến). Sau một cuộc bỏ phiếu, những người ký sẽ thực hiện ý muốn của cộng đồng.

Luật DAO

Vào năm 1977, Wyoming đã phát minh ra LLC để bảo vệ các doanh nhân và giới hạn quyền của họ. Gần đây nhất, họ đã đi tiên phong trong luật DAO thiết lập tư cách pháp lý cho DAO. Hiện tại Wyoming, Vermont và quần đảo Virgin đã có đạo luật DAO dưới một số hình thức.

Một ví dụ nổi tiếng

CityDAO (opens in a new tab) – CityDAO đã sử dụng luật DAO của Wyoming để mua 40 mẫu Anh đất gần Công viên Quốc gia Yellowstone.

Tư cách thành viên DAO

Có những mô hình khác nhau cho hội viên của một tổ chức tự trị phi tập trung (DAO). Hội viên có thể quyết định việc bỏ phiếu vận hành như thế nào cũng như phần cốt lõi khác của DAO.

Tư cách thành viên dựa trên token

Thường hoàn toàn , tùy thuộc vào token được sử dụng. Hầu hết các token quản trị này có thể được giao dịch một cách không cần cấp phép trên một . Một số khác có thể kiếm được thông qua cung cấp thanh khoản hoặc một vài cơ chế 'bằng chứng công việc' khác. Dù bằng cách nào thì việc nắm giữ token giúp người sở hữu có quyền bỏ phiếu.

Token thường được dùng để quản trị những giao thức phi tập trung lớn hoặc/và chính những token đó.

Một ví dụ nổi tiếng

MakerDAO (opens in a new tab) – Token MKR của MakerDAO có sẵn rộng rãi trên các sàn giao dịch phi tập trung và bất kỳ ai cũng có thể mua để có quyền biểu quyết đối với tương lai của giao thức Maker.

Tư cách thành viên dựa trên cổ phần

Những tổ chức tự trị phi tập trung (DAO) dựa trên cổ phần cần đến sự cho phép nhiều hơn nhưng vẫn rất cởi mở. Bất kỳ ai cũng có thể đề xuất gia nhập DAO, bằng cách đóng góp cho tổ chức giá trị nào đó, thường dưới dạng token hoặc lao động. Cổ phần đại diện cho quyền bổ phiếu và quyền sở hữu trực tiếp. Hội viên có thể rời bỏ bất cứ lúc nào và được giữ toàn bộ ngân khố tương đương tỉ lệ hội viên đó nắm giữ.

Hình thức này thường được dùng cho những tổ chức có sự gắn kết cao và xoay quanh con người như những quỹ từ thiện, công đoàn và câu lạc bộ đầu tư. Nó cũng có thể quản trị những giao thức và token.

Một ví dụ nổi tiếng

MolochDAO (opens in a new tab) – MolochDAO tập trung vào việc tài trợ cho các dự án Ethereum. Moloch yêu cầu hội viên tiềm năng nộp một đề xuất tham gia. Dựa trên đề xuất đó, Moloch có thể đánh giá liệu bạn có kĩ năng chuyên môn và tài chính cần thiết để đưa ra những phán quyết sáng suốt về những ứng viên tương lai hay không. Bạn không thể mua quyền truy cập DAO trên một sàn giao dịch mở.

Tư cách thành viên dựa trên danh tiếng

Độ uy tín đại diện cho bằng chứng về sự tham gia và trao quyền biểu quyết trong DAO. Không giống như token hoặc tư cách hội viên dựa trên cổ phần, các DAO dựa trên uy tín không thể chuyển quyền sở hữu cho những người đóng góp. Độ uy tín không thể mua, chuyển nhượng hoặc ủy quyền; hội viên DAO phải xây dựng uy tín qua sự đóng góp. Không ai bị giới hạn bỏ phiếu trên chuỗi và các thành viên muốn giai nhập có thể tự do gửi đề xuất để tham gia DAO và yêu cầu được nhận danh tiếng hay Token như một phần thưởng cho đóng góp của họ.

Thường được sử dụng để phát triển và quản trị phi tập trung các giao thức và , nhưng cũng rất phù hợp với một loạt các tổ chức đa dạng như tổ chức từ thiện, tập thể người lao động, câu lạc bộ đầu tư, v.v.

Một ví dụ nổi tiếng

DXdao (opens in a new tab) – DXdao là một tập thể có chủ quyền toàn cầu xây dựng và quản trị các giao thức và ứng dụng phi tập trung từ năm 2019. Nó đã tận dụng cơ chế quản trị dựa trên danh tiếng và để điều phối và quản lý các quỹ, có nghĩa là không ai có thể dùng tiền để tác động đến tương lai hoặc cơ chế quản trị của nó.

Tham gia / bắt đầu một DAO

Tham gia một DAO

Bắt đầu một DAO

Đọc thêm

Các bài viết về DAO

Video

Kiểm tra sự hiểu biết của bạn về Ethereum

Lần cập nhật trang lần cuối: 15 tháng 2, 2026

Marcus_AurelieeM (opens in a new tab)
joycejoyj (opens in a new tab)
oreo01o (opens in a new tab)
+31

Trang này có hữu ích không?